Zum Inhalt springen

tertius

Aus Wiktionary, dem freien Wörterbuch

tertius (Latein)

[Bearbeiten]
Lateinische Numerale
<< II 3 IV >>
Kardinalzahl: tres
Ordnungszahl: tertius
Iterativzahl: ter
Multiplikativzahl: triplex
Distributivzahl: terni
Alle weiteren Formen:
Flexion: tertius

Worttrennung:

ter·ti·us, ter·ti·a, ter·ti·um

Bedeutungen:

[1] Ordnungszahl: der Dritte

Herkunft:

Ableitung zur Kardinalzahl tres  la

Beispiele:

[1] Tertius e nobis aquam vinumque arcessere debet.
Einer von uns Dreien muss Wasser und Wein herbeiholen.
[1] „in sedes conlocat se regias: / Clytemestra iuxtim, tertias natae occupant.“ (Liv. Andr. 10–11)[1]
[1] „praedium quod primum siet, si me rogabis, sic dicam: de omnibus agris optimoque loco iugera agri centum, vinea est prima, vel si vino multo est; secundo loco hortus irriguus; tertio salictum; quarto oletum; quinto pratum; sexto campus frumentarius; septimo silva caedua; octavo arbustum; nono glandaria silva.“ (Cato agr. 1,7)[2]
[1] „Gallia est omnis divisa in partes tres, quarum unam incolunt Belgae, aliam Aquitani, tertiam qui ipsorum lingua Celtae, nostra Galli appellantur.“ (Caes. Gall. 1,1,1)[3]

Redewendungen:

tertium non datur – ein Drittes gibt es nicht
tertius gaudens – der lachende Dritte
duobus litigantibus tertius gaudet – Wenn sich zwei streiten, freut sich der Dritte.

Wortbildungen:

sestertius

Übersetzungen

[Bearbeiten]
[1] Karl Ernst Georges: Ausführliches lateinisch-deutsches Handwörterbuch. 8. Auflage. Hannover 1913 (Nachdruck Darmstadt 1998): „tertius“ (Zeno.org)
[1] PONS Latein-Deutsch, Stichwort: „tertius

Quellen:

  1. Otto Ribbeck (Herausgeber): Scaenicae Romanorum poesis fragmenta. 3. Auflage. Band 1: Tragicorum Fragmenta, B. G. Teubner, Leipzig 1897 (Internet Archive), Seite 2.
  2. Marcus Porcius Cato; Antonius Mazzarino (Herausgeber): De agri cultura. Ad fidem Florentini codicis deperditi. 2. Auflage. BSB B. G. Teubner Verlagsgesellschaft, Leipzig 1982 (Bibliotheca scriptorum Graecorum et Romanorum Teubneriana), Seite 8.
  3. Gaius Iulius Caesar: Bellum Gallicum. In: Wolfgang Hering (Herausgeber): Commentarii. stereotype 1. Auflage. Vol. I, Walter de Gruyter, Berlin/New York 2008, ISBN 978-3-598-71127-5 (Bibliotheca scriptorum Graecorum et Romanorum Teubneriana, Erstauflage 1987), Seite 1.