acies
Aus Wiktionary, dem freien Wörterbuch
aciēs (Lateinisch) [Bearbeiten]
Substantiv, f [Bearbeiten]
| Kasus | Singular | Plural |
|---|---|---|
| Nominativ | aciēs | aciēs |
| Genitiv | aciēī | aciērum |
| Dativ | aciēī | aciēbus |
| Akkusativ | aciem | aciēs |
| Vokativ | aciēs | aciēs |
| Ablativ | aciē | aciēbus |
Worttrennung:
Aussprache:
- IPA: […], Plural: […]
- Hörbeispiele:
(Kirchenlatein) (Info)
Bedeutungen:
- [1] spitze, scharfer Rand: Schärfe, Schneide
- [2] übertragen auf das Auge: Sehkraft, Schärfe
- [3] übertragen: Blick
- [4] übertragen: Pupille
- [5] übertragen: Auge
- [6] übertragen auf den Verstand: Geistesschärfe, Scharfsinn
- [7] Militär: Schlachtlinie, Schlachtreihe
- [8] Militär: Gesamtheit von [7]: Schlachtordnung
- [9] Militär: Schlacht, Feldschlacht
Herkunft:
- verwandt mit dem Adjektiv ācer → la „scharf, spitz“ und dem Verb acere → la „geschmacklich: sauer sein, scharf sein“; ferner mit dem altgriechischen Substantiv ἀκρίς (akris) → grc „die Spitze“[1][2]
Synonyme:
Sinnverwandte Wörter:
Beispiele:
| [1] | gladium bonum dices non cui auratus est balteus nec cuius vagina gemmis distinguitur, sed cui et ad secandum subtilis acies est et mucro munimentum omne rupturus;[3] | ||
| [2] | hebes acies est cuipiam oculorum, corpore alius senescit;[4] | ||
| [3] | hic stupet, utque aciem partes dimittit in omnis,[5] | ||
| [4] | aciesque ipsa, qua cernimus, quae pupula vocatur, ita parva est, ut ea, quae nocere possint, facile vitet;[6] | ||
| [7] | Romani conversa signa bipertito intulerunt: prima et secunda acies, ut victis ac submotis resisteret, tertia, ut venientes sustineret.[7] | ||
| [8] | reliquas VI legiones pro castris in acie constituit.[8] | ||
| [9] | Non virtute neque in acie vicisse Romanos, sed artificio quodam et scientia oppugnationis, cuius rei fuerint ipsi imperiti.[9] |
Charakteristische Wortkombinationen:
- [7] prima, secunda, tertia acies
- [8] aciem instituere, aciem instruere
- [8] legiones in aciem constituere
Übersetzungen [Bearbeiten]
|
Für [1] siehe Übersetzungen zu Schärfe f, zu Schneide1 f Für [2] siehe Übersetzungen zu Sehkraft f, zu Schärfe f Für [3] siehe Übersetzungen zu Blick1 m Für [4] siehe Übersetzungen zu Pupille1 f Für [5] siehe Übersetzungen zu Auge n Für [6] siehe Übersetzungen zu Geistesschärfe f, zu Scharfsinn m Für [7] siehe Übersetzungen zu Schlachtlinie f, zu Schlachtreihe f Für [8] siehe Übersetzungen zu Schlachtordnung f Für [9] siehe Übersetzungen zu Schlacht1 f, zu Feldschlacht f |
? Referenzen und weiterführende Informationen:
- [1] Lateinischer Wikipedia-Artikel „acies“
- [1–9] Georges2004
- [1–9] Josef Maria Stowasser, Michael Petschenig, Franz Skutsch: Stowasser. Lateinisch-deutsches Schulwörterbuch. 1994 f. Auflage. Oldenbourg, München 1994, ISBN 3-486-13405-1
Quellen:
- ↑ vgl. Georges2004 „acies“
- ↑ Josef Maria Stowasser, Michael Petschenig, Franz Skutsch: Stowasser. Lateinisch-deutsches Schulwörterbuch. 1994 f. Auflage. Oldenbourg, München 1994, ISBN 3-486-13405-1 „acies“, Seite 9
- ↑ Lucius Annaeius Seneca, Epistulae Morlales, Liber IX, LXXVI.
- ↑ Marcus Tullius Cicero, De finibus bonorum et malorum, Liber IV, XVIII
- ↑ Publius Ovidius Naso, Metamorphoses, Liber III, V. 381
- ↑ Marcus Tullius Cicero, De natura deorum II, 142
- ↑ Gaius Iulius Caesar, Commentarii de bello Gallico, Liber I, 25,7
- ↑ Gaius Iulius Caesar, Commentarii de bello Gallico, Liber II, 8,5
- ↑ Gaius Iulius Caesar, Commentarii de bello Gallico, Liber VII, 29,2